Journal of Tax Research

fa طراحی الگوی بکارگیری فناوری زنجیره بلوک در مالیات‌های صـورت‌حساب‌محور The designing the model for applying blockchain technology in invoice-based taxation اقتصادی Economic پژوهشي Research صاحب‌نظران عصر حاضر را عصر دیجیتال می‌شناسند که پیشرفت روزافزون در حوزه هوشمند‌سازی و حاکمیت داده‌ها گواه این ادعا است. مقام‌سازی اقتصاد ازطریق تحول در نظام مالیاتی و لزوم کاهش نقش ممیزان و ممیزمحوری می‌بایست جزء اولویت‌های سازمان امور مالیاتی باشد. با توجه به نیاز مبرم کشور به افزایش منابع درآمدی برای جبران کسری بودجه، بهبود نظام مالیات‌ستانی ضرورت دوچندان می‌یابد. مطابق با بند (ب) ماده (1) «قانون پایانه‌های فروشگاهی و سامانه مؤدیان»، زنجیره بلوک نیز می‌تواند به‌نوعی یک پایانه فروشگاهی به‌حساب آید. از ویژگی‌های بارز زنجیره بلوک، افزایش امنیت، شفافیت و کارایی می‌باشد. پژوهش حاضر از نظر هدف کاربردی بوده و تلاش شده که به واقعیت نزدیک شویم و از نظر گردآوری اطلاعات از روش کتابخانه‌ای استفاده شده است. به نظر می‌رسد که یک زنجیره بلوک کنسرسیومی خصوصی گزینه‌ای مناسب برای نظام مالیاتی باشد. حسب بررسی‌های به‌عمل آمده هنوز مکانیسم اجماع قطعی برای یک نظام مالیاتی وجود ندارد. بااین‌اوصاف، رویکرد پیشنهادی این پژوهش، استفاده از یک مکانیسم اجماع ترکیبی که متشکل از گواه اثبات اعتبار و گواه اثبات سهام نمایندگی‌شده باشد، برای یک نظام مالیاتی مبتنی‌بر زنجیره بلوک ایده‌آل خواهد بود. از ویژگی‌های اصلی این مدل، استفاده از اعتبارسنجی چندلایه می‌باشد. یک نظام مالیاتی مبتنی‌بر زنجیره بلوک که برای ثبت تمامی تراکنش‌ها و رویدادهای مرتبط با مالیات‌های صورت‌حساب‌محور استفاده شود، اصولاً باید بر اساس یک قرارداد هوشمند چند وجهی میان خریدار، فروشنده، سازمان‌های امور مالیاتی مبداء و مقصد، بانک خریدار و بانک فروشنده طراحی شود. برای اطمینان از پیاده‌سازی موفقیت‌آمیز زنجیره بلوک باید ملاحظات مهمی را در نظر داشت.   Strengthening the economy through transformation in the tax system and decreasing the role of auditors and auditor-centric approaches should be among the priorities of Iranian National Tax Administration. Given the country's urgent need to increase revenue sources to compensate for budget deficits, improving the tax collection system becomes even more crucial. According to clause (b) of article (1) of the "Law on Sales Terminals and Taxpayer Systems," blockchain technology can also be considered a type of sales terminal. One of the key features of blockchain is the enhancement of security, transparency, and efficiency. This study aimed to consider reality as closely as possible. For data collection, a library research method has been employed. It appears that a private consortium blockchain is a suitable option for the tax system. Based on the conducted reviews, there is still no definitive consensus mechanism for a tax system. Therefore, the proposed approach in this study is the use of a hybrid consensus mechanism, combining proof-of-authority and delegated proof-of-stake, which would be ideal for a blockchain-based tax system. One of the main features of this model is the use of multi-layered validation. A blockchain-based tax system designed to record all transactions and events related to invoice-based taxes should fundamentally be established on a multi-party smart contract between the buyer, seller, tax authorities of the origin and destination, the buyer's bank, and the seller's bank. To ensure the successful implementation of blockchain, several key considerations must be taken into account.   زنجیره بلوک, مالیات صورت‌حساب‌محور, مالیات‌بر‌ارزش‌افزوده, پایانه‌های فروشگاهی و سامانه مؤدیان, سازمان امور مالیاتی Blockchain, Invoice-based taxation, Value Added Tax, Sales Terminals and Taxpayer Systems, Tax Administration 7 38 http://taxjournal.ir/browse.php?a_code=A-10-2736-1&slc_lang=fa&sid=1 Seyyed Reza Nakhli سیدرضا نخلی s.reza.nakhli65@ut.ac.ir 100319475328460012120 100319475328460012120 No Mahdi Alizade مهدی علی‌زاده mahdi.alizade@ut.ac.ir 100319475328460012121 100319475328460012121 Yes