fa ارزیابی تاثیر سیاست های اقتصادی و مالیاتی بر عملکرد نظام مالیاتی ایران در افق 1404 ( رهیافت الگو‌سازی پویایی شناسی سیستم) پژوهشي Research هدف اصلی مقالۀ حاضر، طراحی الگویی پویا برای نظام مالیاتی ایران بر اساس رهیافت پویایی شناسی سیستم است. برای این منظور، به الگو سازی متغیرهای تلاش مالیاتی، درآمد مالیاتی و فرار مالیاتی پرداخته و پس از شبیه سازی الگو، وضعیت این متغیرها طی سال های 1404-1388 پیش بینی شده است. نتایج نشان می دهد که با ادامه روند کنونی، وضعیت تلاش مالیاتی و فرار مالیاتی در اقتصاد ایران از جایگاه مناسبی برخوردار نخواهد بود، و در سال 1404 تنها 66 درصد از مالیات های مورد انتظار دولت، وصول خواهد شد. همچنین میزان فرار مالیاتی در سال پایانی، به میزان 35 درصد خواهد رسید. بنابراین به منظور بررسی شرایط لازم جهت دست یابی به وضعیت مطلوب، سناریوهای متفاوتی طراحی و شبیه سازی شده است. نتایج سناریوها نشان می دهد که لازم است به طور همزمان تلاش هایی در زمینۀ کاهش نرخ تورم، افزایش وضعیت رفاهی مردم، کم کردن فعالیت اقتصاد غیر رسمی در کشور، افزایش رشد جمعیت، افزایش درآمد سرانه و افزایش مالیات ها (مالیات بر مصرف و واردات) صورت گیرد. The main purpose of this paper is, to design a dynamic model for evaluation of economic and tax policies on Iranian tax system by using system dynamics approach. For this purpose, we consider the tax effort, tax capacity and tax evasion subsystems. The simulation of this model has been accomplished during 2008-2025. The results of base model simulation show that, if current situation continues, situation of tax effort and tax evasion will not in good position and in 2025, only 66 percent of expected tax will be collected. Also the extent of tax evasion in years of the final simulation will be 35 percent. For study of necessary conditions in order to access to optimal status, different scenarios have been designed and simulated. The results of simulations show that, in order to access to the desired status, in addition to coordination and interaction among the variables, some attempts should be done simultaneously to reduce the inflation rate, increase welfare, and decrease the activities in underground economy, increase population growth, per capita revenue and taxes (taxes on consumption and import). فرار مالیاتی, تلاش مالیاتی, ظرفیت مالیاتی, پویایی شناسی سیستم, شبیه سازی, ایران Tax Evasion, Tax Efforts, Tax Capacity, System Dynamics, Simulation, Iran 181 210 http://taxjournal.ir/browse.php?a_code=A-10-1-167&slc_lang=fa&sid=1 Alihossein Samadi علی حسین صمدی 1003194753284600955 1003194753284600955 Yes Shahram Eidizadeh شهرام عیدی زاده 1003194753284600956 1003194753284600956 No